Sizi tanıyabilir miyiz?
Merhaba, ben Diyetisyen Ezgi Ericek. Tam burslu olarak kazandığım İstanbul Medipol Üniversitesi’nden yüksek onur derecesiyle mezun oldum. Eğitim hayatım boyunca birçok kongre, konferans ve seminerlere katıldım. Birçok kurumda staj yaparak mesleki bilgilerimi sahada kullanma imkanı buldum. Şu an bir sağlıklı yaşam merkezinde klinik diyetisyen olarak görev yapmaktayım.
Neden diyetisyenlik?
Lise yıllarımdan beri diyetisyen olma hayalim vardı. Bu hayal kimya ve biyoloji derslerine olan ilgimle başladı. Bu derslerin ağırlıklı olduğu bir bölüm olsun istedim ve aklımın bir köşesinde hep sağlıkçı olma düşüncesi vardı. Bu mesleğin gerektirdiği özelliklere sahip olduğumu düşündüğüm için gönül rahatlığıyla tercih ettim. İnsanların hayatlarına dokunmak mesleki tatminde en önemli şey benim için. Onların gözündeki mutluluğu gördükçe ben de mutluluk doluyorum ve diyorum ki: İyi ki diyetisyenim!
Herkesin bir beslenme danışmanı olmalı mı?
Evet. Her bireyin beslenme ile ilgili konuları danışacağı bir diyetisyeni olmalı. Beslenme danışmanları yani biz diyetisyenler, bireylerin ihtiyaçlarına göre özelleştirilmiş beslenme programları sunarak sağlıklı yaşam alışkanlıklarını benimsemelerine yardımcı oluyoruz. Özellikle hastalıklarda beslenmede, yeme bozukluğu gibi beslenme ile ilgili sorunlarda, kilo yönetiminde veya özel diyet uygulaması gereken kişiler için profesyonel destek almak önemlidir. Bu sayede bireyler daha bilinçli ve doğru seçimler yapabilir ve sağlık hedeflerine ulaşabilirler. Bu noktada diyetisyenlerin sayılarının ve görev alanlarının artırılması büyük önem arz etmekte. Her bireyin aile sağlığı merkezlerinde bir aile hekimi olduğu gibi bir diyetisyeni de olmalıdır. Böylece diyetisyenler her kesim için ulaşılabilir olmuş olur. Yakın zamanda böyle bir projenin hayata geçirilmesi dileklerimle.
Kilo alıp vermekle ilgili doğru bilinen yanlışlar nelerdir?
Kilo Vermek İçin Aç Kalmak Gerekir:
Kilo vermekle ilgili en yanlış bilinen şey kilo vermek için aç kalmak gerektiğidir. Aç kalmak, metabolizmanın normal çalışma hızını yavaşlatır ve bu da kilo vermeyi zorlaştırır. Çok düşük kalorili diyetler; kas kaybı, kemik yoğunluğunun azalması, bağışıklığın düşmesi, üreme hormonlarının azalması gibi sorunlar meydana getirir.
Karbonhidrat/Ekmek Kilo Aldırır:
Karbonhidratlar vücudun başlıca enerji kaynağıdır. Beynin tek enerji kaynağı karbonhidratların yapıtaşı olan glikozdur. Vücudumuzun belirli bir ölçüde karbonhidrata da ihtiyacı vardır. Burada önemli olan nokta karbonhidrat seçimlerini doğru yapmaktır. Bol lifli, glisemik indeksi düşük olanlar (tam buğday/kepekli/çavdar ekmeği veya makarna, esmer pirinç, bulgur, kinoa, yulaf gibi) tercih edilmelidir.
Her Kalori Eşittir:
Kilo vermek için vücutta kalori açığı oluşturmak gerekir. Bunun için ihtiyaç duyulan enerji hesaplandığında beslenme programı hem bu kaloriye denk hem de sağlıklı besinlerden oluşmalıdır. Bazı kişiler kaloriyi aşmadığı sürece fast-food gibi sağlıksız alternatiflere yönelebilmektedir. Her kalori aynı değildir. Kaloriden çok besinin kalitesi önemlidir. İşlenmiş besinler ile besleyici olan besinlerden aynı kalori içeriğine sahip bir menü tüketilse de bunun vücuttaki kullanımı ve etkileri farklıdır. Vücudun ihtiyacı olan makro ve mikro besin ögelerini besleyici besinlerle karşılamak önemlidir.
Tamamen Yağsız Beslenmek Gereklidir:
Kilo vermek için tamamen yağsız beslenmek gerektiği bir yanılgıdır. Kısıtlanması gereken yağ grubu; doymuş yağ ve trans yağlardır. Doğru yağ çeşitleri tercih edildiğinde vücutta birçok olumlu etkileri vardır. Sağlıklı yağlar olarak adlandırılan; avokado, zeytinyağı, yağlı tohumlar (fındık, badem, ceviz gibi kuruyemişler ve keten tohumu, chia gibi tohumlar) dengeli bir diyetin parçası olmalıdır.
Kilo alma ile ilgili en sık yanlış bilinen şey ise kalorisi yüksek olduğu için abur cubur, çikolata, bisküvi gibi işlenmiş ve sağlıksız seçeneklerle kilo alınabileceğidir. Kilo almak için kilo verme hedefinde de olduğu gibi sağlıklı besinlerle dengeli tabaklar oluşturmak gereklidir. Kilo verme hedefinden farklı olarak kilo alma sürecinde; porsiyonları büyütmek, küçük hacimli ve kalorisi yüksek besinleri (özellikle kuruyemişler) beslenmeye eklemek yararlı olacaktır.
Diyet sürecinde amaç hızlıca kilo almak ya da vermek mi yoksa sağlıklı bir beslenme alışkanlığı edinmek mi olmalı?
Hızlı kilo verme veya alma hedefi sağlıklı bir süreç değildir. Süreç sırasında vücuda olumsuz birçok etki oluşturmakla beraber süreç bittiğinde hızlıca verilen kilolar fazlasıyla geri alınabilir veya alınan kilolar sonrasında aniden verilebilir. Diyet sonrası fazlasıyla geri alınan kiloların sebebi bu süreci geçici olarak görüp sonrasında eski beslenme düzenine geri dönülmesidir. Kişinin hedefi kilo vermek ya da almak olsun fark etmeden öncelikle yapması gereken şey sürdürülebilir ve sağlıklı beslenme alışkanlıkları kazanmak olmalıdır. Kişi hayatı boyunca uygulayabileceği kendisine özel bir beslenme düzenine uyum sağladığında hedefine ulaştıktan sonra bile bu düzeni büyük ölçüde koruyarak kilosunu rahatça koruyabilir.
Nasıl sağlıklı beslenilir?
Sağlıklı beslenmek için besin değeri yüksek besin gruplarının tümünü (kişinin herhangi bir besin grubunu kısıtlaması gereken bir sorun yoksa) beslenmeye dahil ederek dengeli tabaklar oluşturulmalıdır. Dört temel besin grubu; 1- ekmek ve tahıllar (tabağın 1/4’ü), 2- süt ve süt ürünleri (tabağın 1/6’sı), 3- et / tavuk / balık / yumurta / kurubaklagiller ve yağlı tohumlar (tabağın 1/6’sı), 4- sebze (tabağın 1/4’ü) ve meyvelerdir (tabağın 1/6’sı). Ekmek ve tahıllarda tam tahıllı seçenekleri tercih etmek daha uygun olacaktır. Bu besin gruplarını dengeli bir şekilde ve porsiyon kontrolüne dikkat ederek tüketmek önemlidir. İşlenmiş besinleri, paketli yiyecekleri ve aşırı şekerli yiyecek ve içecekleri sınırlandırmak gerekir. Günde en az 2-3 litre su içmek unutulmamalıdır.
Sağlıklı Beslenmede Sağlıklı Tabak Modeli
Egzersizlerin eşlik etmediği bir diyet süreci başarılı olabilir mi?
Egzersiz olmadan diyet süreci başlangıçta etkili olabilir ancak sonuçlar genellikle daha sınırlıdır. Sağlıklı bir yaşam için egzersizin önemi büyüktür. Egzersiz, metabolizmayı hızlandırır, kalp ve sindirim sağlığını korumaya yardımcıdır, kas kütlesini korur, kalori açığını artırarak yağ yakımını destekler. Sadece diyetle kilo vermek mümkün olsa da egzersizi dahil etmek sağlıklı bir yaşam tarzı oluşturmanın en etkili yollarından biridir. Unutmayın ki hareket sağlıktır!
Diyetisyen Ezgi Ericek
https://www.instagram.com/dyt.ezgiericek
*Bu röportaj dostsohbeti.com için Emre Çakır tarafından yapılmıştır. Sadece kaynak belirtilerek belirli bir kısmı alıntılanabilir.
