Sizi tanıyabilir miyiz?
Öncelikle herkese merhaba demek istiyorum. Ben aile danışmanı İlknur ÇETİNKAYA. Lisansım sosyal hizmet üzerine, şu anda da tezli yüksek lisans eğitimime devam ediyorum. Tezimi okul sosyal hizmeti üzerine yazıyorum. Kaynaştırma eğitimi hakkında da yayınladığımız bir kitap bölümü var ancak yaşlılık alanında da yayınlanmış bir makalemiz mevcut. Danışman hocamla birlikte yürüttüğümüz 2 çalışma daha var yaşlılık ve aile alanında ancak onlar henüz yayınlanmadılar, umarım kısa zamanda okuyucularla buluşturabiliriz.
Neden aile üzerine çalışmayı tercih ettiniz?
Sosyal hizmet temelinde bir eğitim aldıktan sonra ister istemez birey, aile ve toplum gibi kavramlar hayatınızın merkezine yerleşiyor. Sürekli bir şeyleri gözlemlerken ve üzerine düşünürken buluyorsunuz kendinizi. Ben de bu gözlem ve sorgulamaları yapmaktan büyük keyif duyuyordum, hala daha duyuyorum. Biriyle karşılaştığımda nasıl bir aile dinamiği olduğunu merak ediyordum hep ama sonra merak etmekle bir yere varamayacağımı fark ettim ve anlayabilmek üzerine bir şeyler yapmak istedim. Bu isteğimi şekillendirirken hem lisans hem de yüksek lisans eğitimimde aldığım aile danışmanlığı dersi oldukça etkili oldu. Kuşaklar arasında nasıl bir döngü var, sağlıklı iletişim hayatımıza nasıl entegre edilir, anne babamızla olan bağımız yetişkin hayatımızı nasıl etkiler gibi sorulara cevap bulabilmek için müthiş bir istek vardı içimde ve aile danışmanlığı da bu konular üzerine eğilmek için harika bir fırsattı. Bir eğitime kaydoldum sertifika alabilmek için ve tahmin ettiğimden daha kapsamlı bir alanla karşılaştım. Şimdi de bildiklerimi danışanlarıma aktarabilme ve onların hayatlarına güzel dokunuşlar yapabilme gayretindeyim.
Aile danışmanı olarak verdiğiniz hizmetler nelerdir?
Ailelerin kriz yaşadıkları dönemlerde, iletişimsizliğin ailede bir norm haline geldiği durumlarda, boşanma öncesi veya sonrasında ya da aile üyelerinin rollerini etkili bir şekilde yerine getirmesine destek olabilmek adına hizmetlerimiz. Bireysel olarak veya çift olarak başvuru yapabilir herkes. Taraflar çoğu kez birbirlerini anlamak yerine kendini karşısındakine anlatmak üzerine bir çaba harcar. Mücadeleleri biz ne yapabiliriz üzerine değildir, sen ne yapmalısın daha mutlu bir aile hayatı için diye verilir genelde. Kendilerine dışardan bakamadıkları için de hep aynı kısır döngüde devam eder dururlar. İşte aile danışmanlığı bu kısır döngüleri kırmak adına bir hizmet veriyor. Danışanlar size geldiğinde her ikisini de eşit sürede dinler ve nasıl bir yöntem kullanacağınıza karar vermeye çalışırsınız. Bu yöntemler danışana göre değişir çünkü aile danışmanlığı tek bir kuram üzerine kurulu değildir. Birbirinden farklı kuramlardan ve modellerden yararlanabiliriz.
Bir yandan öğrenci koçluğu da yapıyorsunuz. Öğrenci koçu olarak öğrencilere nasıl yardımcı oluyorsunuz?
Koçluk danışmanlıktan biraz daha farklı bir durum. Öğrencinin kendi potansiyelini keşfetmesini sağlamak aslında öğrenci koçluğundaki amacımız. Maalesef eğitim sistemimiz çok tekdüze ilerliyor ve bu düzene ayak uyduramayan öğrenciyi de herkes başarısız olarak algılıyor. Oysa koçluk işin içine girdiğinde bunun böyle olmadığını anlıyorsunuz. Eğer bir öğrenci bir konuyu ısrarla anlamıyorsa anne babalar hemen dershane veya özel derse başvuruyor, öğretmenleri daha çok test çözmesini öneriyor genelde. Ancak kimse dersi nasıl dinlemesi gerektiğini, o testi nasıl çözmesi gerektiğini söylemiyor. Öğrenci de düşünmüyor aslında nasıl çalışmam gerek diye, çünkü çalışırsan yaparsın motivasyonu yüklenmiş hepimize. Peki kendisine uygun çalışma stilini bulmadan ders çalışan öğrenciye ne oluyor sonra? Sınav kaygısı başlıyor, motivasyonu düşüyor, netleri yükselmiyor hatta depresyona giriyorlar. Sonra da hiç bitmeyeceğini düşündükleri bir stresin içinde boğuluyorlar. İşte biz burada öğrenci koçu olarak diyoruz ki dur! Sakinleş ve farkına var. Neleri daha iyi yaparsın, nelerden hoşlanırsın, ne olursa daha iyi ders çalışırsın, nasıl bir meslek seçersen mutu olursun? İşte öğrenci bu tarz soruların cevaplarına yoğunlaştığında kendisini daha iyi bir noktaya taşıyabiliyor, bu yapılan araştırmaların bulgularında da mevcut zaten. Bizler de bu yolculukta onlara eşlik etmek için varız.
Ebeveyn danışmanlığı nedir peki?
Bu aslında aile danışmanlığından çok ayrı bir alan değil, aile danışmanlığı şemsiyesi altında diyebilirim. Ebeveynler kendi ilişkileri için değil de çocuklarıyla iletişimleri ve ilişkileri için yardım almak istediklerinde verilen bir danışmanlık türü. Ebeveynler çocuk yetiştirme, sınır koyabilme ve sağlıklı iletişim kurabilme noktalarında problem yaşadığında sunduğumuz bir hizmet. Kardeş kıskançlığı yaşayan bir çocuğunuz veya ergen bir çocuğunuz olabilir. Bunlar gibi veya benzeri durumlar yaşadığınızda nasıl baş edeceğinizi bilemiyorsanız, ebeveyn danışmanlığı sizin için uygun bir danışmanlık olabilir. Ebeveyn danışmanlığı anne baba çocuk ilişkisini güçlendireceği için aile danışmanlığını da destekleyen bir noktada duruyor aslında.
Kayıp ve yas danışmanlığı da çalışma alanlarınızdan. Bu alanda nasıl bir süreç ilerletiyorsunuz?
Kayıp çok geniş bir kavram sadece ölümle ilişkilendirmemek gerek. Boşanmak, bir ilişkiyi bitirmek, iş değiştirmek veya taşınmak hayatta yaşadığımız kayıplar aslında. Hatta bakıcısından ayrılan bir çocuk bile kayıp yaşıyor diyebilirim. Yas da bu kayıp olayından sonra yaşanan duygusal ve davranışsal bir süreç. Bir noktaya kadar da normal bir durum yas tutmak. Kayıpla vedalaşabilmek, duygularınızı bastırmadan yaşayabilmek için verilmiş bir fırsat. 6 ay veya 1 yıla kadar matem sürecinin varlığını normal kabul edebiliriz ve bu süreçte hemen bir danışmanlık desteği alınmasını da gerekli görmeyiz. Ancak kaybın üzerinden uzun zaman geçmesine rağmen birey gündelik yaşamını aksatıyorsa, çevresindekilere de kendine de zorluk yaşatıyorsa bir kayıp ve yas danışmanlığı alması gerekir. Danışma süreci başladıktan sonra danışanın durumuna göre oturumlar planlanır ve oturumun başında koyulan hedefe yönelik bir ilerleme kaydedilmeye çalışılır.
Eklemek istedikleriniz var mı?
Benim için cevaplandırması çok keyifli sorulardı Emre Bey, teşekkür ediyorum.
İlknur ÇETİNKAYA
ilknur.cetinkaya@fidanpsikoloji.com
https://www.instagram.com/ailedanismani.ilknurcetinkaya
*Bu röportaj dostsohbeti.com için Emre Çakır tarafından yapılmıştır. Sadece kaynak belirtilerek belirli bir kısmı alıntılanabilir.
